کمتر جایی از یک جامعه و کمتر محلی از یک منطقه است که فعالیت‌های عمرانی به عنوان اولین و اساسی‌ترین نیازهای آن طرح نشود. حتی تمام فعالیت‌های صنعتی، کشاورزی و … نیز به طور مستقیم و غیر مستقیم به این رشته وابسته‌اند و از آن سود می‌برند. علاوه بر رشد و توسعه جوامع، پیشرفت علم و فناوری نیز ضرورت پرداختن و توجه دقیق و علمی به کارهای عمرانی و تغییر شیوه‌های گذشته را آشکار می‌سازد. امروزه یکی از دلایلی که یک منطقه، شهر یا کشور را مدرن قلمداد می‌کنند علاوه بر وجود تکنولوژی‌های پیشرفته، وجود سازه‌ و ساختمان‌هایی است که از طراحی و معماری منحصر به فردی برخوردار هستند که جلوه‌ای خاص را به فضای اجتماع می‌دهند. هر چه اجتماعی به لحاظ مدرنیته در جایگاه بالایی قرار داشته باشد سازه‌هایی را به نمایش می‌گذارند که بیانگر اوج تکنولوژی و طراحی پیشرفته است. مهندسی عمران یکی از رشته‌های پر اهمیت و جذاب در مجمـوعه رشته‌های مهندسی است که از گذشته تاکنون علاقه‌مندان زیادی را به خود جذب کرده‌است. مهندسی عمران (Civil Engineering) برگرفته شده از کلمه Civilization به معنای تمدن است، بنابراین می‌توان نتیجه گرفت مهندسی عمران یعنی تمدن و تقریبا بیش از سایر رشته‌های مهندسی به جامعه نزدیک‌تر است. با توجه به كميت و كيفيت درس هايي كه در اين رشته ارائه مي گردد، داوطلب بايد از توان و دانش برتر در زمينه هاي رياضي و فيزيك برخوردار باشد. همچنين توان جسمي ، قدرت تجزيه و تحليل ، قدرت تجسم و دقت كافي در بسياري از مسايل را داشته باشد.

محیط حرفه ای

فارغ التحصيلان اين رشته مي توانند در وزارتخانه ها (نظير وزارتخانه هاي راه و ترابري مسكن و شهرسازي و نيرو) و شركت هاي دولتي و شركت هاي خصوصي و مهندسان مشاور به كارهاي طراحي ، محاسبه و اجرا بپردازند. محیط کار مهندسان عمران با توجه به گرایش و زمینه ای که در آن مشغول فعالیتند، متفاوت است. برای نمونه بر پروژه ای نظارت داشته باشند یا کار محاسباتی انجام دهند ؛ ممکن است قراردادها را تنظیم کنند یا در مدیریت کارهای اداری مشغول شوند. یک مهندس عمران در محیط کارش با کارگران، تکنسین ها و مهندسین تاسیسات (مانند برق، گاز و فاضلاب) در ارتباط است.

زمینه های کاری 

• محاسبه ، ساخت و اجرا و تا حدودي طراحي ساختمان هاي مختلف مسكوني، اداري و صنعتي اعم از آجري، بتني و فولادي، نظير ساختمان هاي مسكوني ويلايي، چندطبقه، آپارتمان ها و برج هاي بلند و همچنين كارهاي ساختماني اداره ها، مدرسه ها، بيمارستان ها ، كارخانه ها و مراكز صنعتي، ساختمان ها و مراكز ورزشي ، تالارهاي اجتماعات و …
• طراحي ، محاسبه و اجراي راهها و جاده هاي مختلف ارتباطي داخل و خارج شهرها و روستاها اعم از : راه هاي شوسه، راه های آسفالته، بزرگراه ها و نيز راه آهن (شامل مسيريابي ، پياده كردن مسير ، زيرسازي و روسازي)
• ساخت و اجرا و در مواردي طراحي و محاسبه انواع پل هاي بتني و فلزي با دهانه ها و ابعاد و شكل هاي متفاوت نظير: پل هاي داخل شهري و روگذرها، پل هاي خارج شهري و جاده ها.
• اجراي سدهاي مختلف خاكي و بتني و نيز بندهاي انحرافي و ساير تاسيسات وابسته نظير تونل يا كانال انحراف آب رودخانه (جهت اجراي عمليات كارگاهي در ضمن ساخت سد)، تاسيسات آبگيري از سد و كنترل ارتفاع آب در پشت سد و …
• طراحي ، محاسبه و ساخت خطوط انتقال آب اعم از انواع كانال هاي تحت فشار و يا كانال هاي با سطح آزاد آب كه به منظور انتقال آب از سدها و درياچه ها و … براي مصارف كشاورزي، شرب و صنعتي به منطقه هاي مورد نياز و نيز جهت انتقال آب از تصفيه خانه هاي آب به مخازن آب و از آن جا به مناطق مصرف، ساخته مي شوند.
• ساخت تصفيه خانه هاي آب و فاضلاب شامل: ساختمان ها و تاسيسات مربوط، محوطه‌سازي و …
• طراحي ، محاسبه و ساخت شبكه هاي آب رساني به منطقه هاي شهري و روستايي جهت تامين آب شرب مورد نياز افراد و تاسيسات مربوط نظير: مخازن آب، لوله كشي ، انشعابات و…
• طراحي ، محاسبه و ساخت شبكه هاي جمع آوري و دفع آبهاي سطحي ناشي از نزولات جوي در خيابان ها و ساير منطقه هاي شهرها و شهرك ها و همچنين شبكه هاي جمع‌آوري و دفع فاضلاب هاي خانگي و صنعتي و انتقال آن ها به خارج از شهر و تصفيه خانه ها…

مطلوبیت های حرفه ای 

وقتي كسي صحبت از سازندگي مي كند اولين چيزي كه به ذهن هر كس مي‌رسد پل، سد، كارخانه و كارگاه است كه ساخت بناي همه اين‌ها بر عهده مهندسين عمران است و به همين دليل فرصت هاي شغلي اين رشته در همه جاي دنيا بسيار زياد است. در كشور ما نيز كه فعاليت هاي عمراني 30 تا 40 درصد كل بودجه كشور را به خود اختصاص مي دهد همین طور است. در پروژه‌های عمرانی معمولا نیاز به استفاده از مبانی حساب دیفرانسیل و انتگرال (حسابان)، مثلثات و مباحث متوسط تا پیشرفته ریاضی برای اجرای تحلیل، طراحی و رفع موانع اجرایی است. به کارگیری ابزارهای نوین محاسباتی، بدون داشتن دانش پایه در زمینه اصول کار این ابزارها، نتیجه مطلوبی را در پی نخواهد داشت.

ضرورت این حرفه 

كشور ما بعد از انقلاب در زمينه مهندسي عمران رشد زيادي داشته است. با توجه به روند رو به رشد ساخت و ساز بناهاي شهري در ايران و احتياج به مسكن و ساختمان به نظر مي رسد بازار كار اين رشته هم چنان پويا و پرتحرك باشد.

آینده ی تحصیلی

در شرايط حاضر فارغ التحصيلان اين رشته مي توانند در دوره هاي مختلف كارشناسي ارشد سازه (آناليز و طرح سازه ها)، خاك و پي (مطالعه مسائل مربوط به رفتار خاك ها و محاسبات پي ها)، راه و ترابري (طرح راه ها و شبكه ترابري)، سازه هاي آبي (طراحي سازه هاي هيدروليكي و مسائل آبي ديگر در ارتباط با سدها) در داخل كشور ادامه تحصيل دهند.